Przejdź do treści głównej
Przedstawicielstwo w Polsce
Artykuł prasowy21 grudnia 2022Przedstawicielstwo w PolsceCzas na przeczytanie: 5 min

Pieniądze na czystą gospodarkę

4,11 mld euro z funduszu modernizacyjnego wypłacono do tej pory na przyspieszenie transformacji w kierunku czystej energii w ośmiu państwach członkowskich, w tym w Polsce.

Pieniądze na czystą gospodarkę

W drugim roku funkcjonowania funduszu modernizacyjnego wypłacono z niego łącznie 4,11 mld euro na wsparcie 61 projektów w ośmiu krajach będących beneficjentami. Projekty te pomogą zmodernizować systemy energetyczne, ograniczyć emisję gazów cieplarnianych w sektorze energii, przemysłu, transportu i rolnictwa oraz poprawić efektywność energetyczną. Dzięki wsparciu dla takich inwestycji państwa członkowskie będą mogły osiągnąć swoje cele w zakresie klimatu i energii na 2030 r., a także szybciej dokonać transformacji ekologicznej UE.

W tym roku dokonano wypłat środków na rzecz Chorwacji (119,8 mln euro), Czech (1,34 mld euro), Estonii (62,4 mln euro), Litwy (85 mln euro), Polski (643,2 mln euro), Rumunii (1,39 mld euro), Słowacji (399,5 mln euro) i Węgier (74,3 mln euro). W czerwcu wypłacono już 2,4 mld euro na wsparcie 45 projektów inwestycji. Kwotę tę uzupełnia dzisiejsza wypłata 1,71 mld euro w celu wsparcia kolejnych 16 projektów inwestycji.

W tym roku w ramach funduszu modernizacyjnego wybrano 61 projektów inwestycji w obszarze wytwarzania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych, modernizacji sieci energetycznych i efektywności energetycznej w sektorze energetycznym, przemyśle, budynkach i transporcie, oraz w obszarze zastąpienia wytwarzania energii elektrycznej z węgla paliwem mniej emisyjnym. Oto przykładowe projekty, które otrzymały finansowanie:

  • produkcja energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii i magazynowanie energii w akumulatorach, aby wspierać działanie sieci energetycznej w Chorwacji;
  • modernizacja publicznych systemów oświetlenia w gminach, zastąpienie węgla biomasą i gazem w instalacjach lokalnego ogrzewania i instalacjach objętych systemem handlu emisjami oraz zwiększenie efektywności energetycznej w Czechach;
  • niskoemisyjny i energooszczędny transport publiczny w Estonii;
  • optymalizacja, cyfryzacja i automatyzacja procesów produkcyjnych w celu ograniczenia zużycia energii elektrycznej i materiałów na Węgrzech;
  • renowacja budynków publicznych, zwiększenie efektywności energetycznej i rozwój zdolności w zakresie produkcji zielonego wodoru na Litwie;
  • budowa ciepłowni opartych na odnawialnych źródłach energii i poprawa efektywności energetycznej przemysłu w Polsce;
  • budowa ośmiu parków fotowoltaicznych i dwóch turbin gazowych o cyklu kombinowanym, które w procesie wytwarzania energii zastąpią węgiel brunatny odnawialnymi źródłami energii i gazem, oraz modernizacja sieci elektroenergetycznych w Rumunii;
  • odbudowa i rozbudowa sieci ciepłowniczych i chłodniczych oraz projekty w zakresie dekarbonizacji w sektorze przemysłowym na Słowacji.

Termin składania przez państwa członkowskie będące beneficjentami projektów inwestycji w celu uzyskania ewentualnego wsparcia z funduszu modernizacyjnego w następnym cyklu wypłat upływa 19 stycznia 2023 r. w przypadku projektów niepriorytetowych i 16 lutego 2023 r. w przypadku projektów priorytetowych.

Fundusz modernizacyjny odgrywa kluczową rolę w sprawiedliwej transformacji. Część dochodów z unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji inwestujemy w modernizację systemu energetycznego w tych państwach członkowskich, w których potrzebne są większe wysiłki w tym zakresie i których PKB na mieszkańca jest niższy niż w innych częściach UE. Wraz z EBI zapewniliśmy już znaczne finansowanie w tym roku, a za sprawą ostatnio wzmocnionego unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji zwiększymy wkrótce nasze wsparcie w postaci większych inwestycji w przyszłości.

Frans Timmermans, wiceprzewodniczący wykonawczy do spraw Europejskiego Zielonego Ładu - 21/12/2022

Musimy pilnie zwiększyć inwestycje, aby osiągnąć cele Unii na rok 2030 w dziedzinie energii i klimatu oraz wytyczyć drogę ku neutralnej pod względem emisji dwutlenku węgla Europie. Z zadowoleniem przyjmuję fakt, że z funduszu modernizacyjnego w 2022 r. popłynęły środki w wysokości ponad 4 mld euro. Pokazuje to, jak ważną rolę pełni ten fundusz w transformacji energetycznej. EBI, jako europejski bank klimatyczny, ściśle współpracuje z Komisją Europejską i państwami UE, dzieląc się swoją wiedzą fachową i świadcząc usługi, aby pomóc we wdrażaniu funduszu modernizacyjnego. Jesteśmy gotowi kontynuować tę doskonałą współpracę w miarę rozszerzania funduszu modernizacyjnego na większą liczbę państw i zwiększania jego wielkości.

Ambroise Fayolle, European Investment Bank Vice-President - 21/12/2022

Kontekst

Fundusz modernizacyjny, finansowany z dochodów z aukcji uprawnień do emisji w ramach unijnego systemu handlu takimi uprawnieniami, ma na celu wsparcie dziesięciu państw UE o niższych dochodach w procesie transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu. Państwa członkowskie będące beneficjentami to: Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Polska, Rumunia, Słowacja i Węgry.

Dzisiejsze wypłaty środków stanowią kontynuację istotnych wydatków w ramach funduszu modernizacyjnego podobnie jak w poprzednich cyklach inwestycyjnych. Zgodnie z osiągniętym 18 grudnia wstępnym porozumieniem w sprawie wzmocnionego unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji fundusz modernizacyjny zwiększy swoją wielkość, zapewniając trzem dodatkowym państwom członkowskim (Portugalii, Grecji i Słowenii) pomoc finansową na przeprowadzenie transformacji energetycznej.

Fundusz modernizacyjny wspiera inwestycje w wytwarzanie i wykorzystywanie energii ze źródeł odnawialnych, efektywność energetyczną, magazynowanie energii, modernizację sieci energetycznych, w tym systemów ciepłowniczych, rurociągów i sieci, oraz sprawiedliwą transformację w regionach zależnych od węgla.

W 2021 r. w ramach funduszu udostępniono ośmiu państwom będącym beneficjentami środki finansowe w wysokości 898,43 mln euro. Fundusz ten uzupełnia inne europejskie instrumenty, takie jak polityka spójności i Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Mobilizuje on znaczne zasoby, które mogą pomóc państwom członkowskim będącym beneficjentami wspierać inwestycje zgodnie z planem REPowerEU i pakietem „Gotowi na 55”. Za działanie funduszu modernizacyjnego odpowiedzialne są państwa będące beneficjentami, które ściśle współpracują z Komisją Europejską i Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI).

Działania EBI związane z oceną projektów inwestycji w ramach funduszu modernizacyjnego są wyodrębnione z jego standardowych operacji z zakresu finansowania i pomocy technicznej, aby uniknąć wszelkich ewentualnych konfliktów interesów w prowadzeniu działań objętych mandatem zgodnie z dyrektywą o handlu emisjami i rozporządzeniem wykonawczym Komisji z 9 lipca 2020 r.

Więcej informacji

Informacje szczegółowe

Data publikacji
21 grudnia 2022
Autor
Przedstawicielstwo w Polsce